Bajki z dzieciństwa w nowym świetle

30 sierpnia 2018, Klaudia Dorosz

Kultura

Bajki usłyszane, zobaczone, przeczytane w dzieciństwie, zwykle przywołują w nas wspomnienia z czasów beztroski. Wśród tych niewinnych opowieści, są jednak historie, które zasługują na dłuższą chwilę refleksji. Z pozoru proste, bo zrozumiałe dla najmłodszych, mogą zaciekawić niemniej starszych widzów, którzy docenią te opowieści za inteligentny humor, wartką akcję i głębsze przesłania.

Brak nowych odcinków ulubionego serialu czy ciekawych propozycji w repertuarach kin, nie musi skazywać na nudę. Coś zupełnie nowego można zobaczyć, wracając do bajek z dzieciństwa. A może warto również poruszyć ten wątek w towarzystwie znajomych? Być może pamiętają wyjątkowe opowieści, których nam nie było dane poznać. Oto nasze kilka propozycji historii, które można interpretować na wielu poziomach.

Dzwonnik z Notre Dame

Tę historię większość zna z filmu animowanego wytwórni Walta Disneya, będącego adaptacją powieści Wiktora Hugo. Jest to opowieść o Quasimodo, tajemniczym mężczyźnie, pracującym i mieszkającym w dzwonnicy paryskiej katedry. Tym razem, główny bohater disneyowskiej produkcji nie zachwyca nienaganną aparycją. Tytułowy dzwonnik wygląda odpychająco. Opieki nad nim podjął się niegdyś bezwzględny sędzia Frollo, który zabronił Quasimodo opuszczać mury katedry. Quasimodo doskwiera samotność. Pewnego dnia wymyka się do miasta i poznaje piękną cygankę- Esmeraldę. Obdarza ją uczuciem, jakiego wcześniej nie znał.

Ta bajka uczy dzieci tego, że nie warto sądzić po pozorach i oceniać drugiego człowieka, sugerując się tylko wyglądem oraz że każdy może odnaleźć przyjaciół, którzy docenią szlachetny charakter, nie zważając na powierzchowność. To cenna lekcja dla najmłodszych. A co dla siebie mogą w tej opowieści znaleźć dorośli, którzy tę wiedzę już dawno przyswoili? „Dzwonnik z Notre Dame” porusza problem dyskryminacji, społecznego wykluczenia i prześladowań. Ukazuje niesprawiedliwość, na jaką narażeni są ludzie żyjący w społeczeństwie podzielonym na grupy o określonym statusie. Ponadto przypomina, że miłość często wymaga odważnych decyzji i wyrzeczeń, nie zawsze gwarantując typowe dla większości bajek, szczęśliwe zakończenie.

Nowe szaty króla

To nieco nowsza, bo pochodząca z 2000 roku produkcja studia Walta Disneya. Jej tytuł nawiązuje do baśni Hansa Christiana Andersena, ale fabułą znacznie się one różnią. W bajce przedstawiono losy młodego monarchy – zarozumiałego i samolubnego króla Kuzco. Przebiegła doradczyni usiłuje pozbawić go tronu. Kiedy władca wypija uwarzony przez nią magiczny eliksir, zamienia się w lamę i przeżywa wiele przygód, popadając jednak ostatecznie w tarapaty. Znajduje pomoc u wiejskiej rodziny, u której musi nauczyć się funkcjonować w zupełnie odmiennych niż dotychczas warunkach, dalekich od pałacowych standardów. Film jest przepełniony humorem, jaki docenią dorośli widzowie, wychwytując żarty, na które mogą nie zwrócić uwagi najmłodsi, którzy skupiają się raczej na śledzeniu zawiłych losów króla – lamy. Liczne, a przy tym umiejętnie wprowadzane zwroty akcji trzymają w napięciu widzów w każdym wieku.

Królowa śniegu

To słynna baśń Hansa Christiana Andersena, historia Kaja i Gerdy, którzy od najmłodszych lat pozostawali nierozłączni. Ich przyjaźń zostaje wystawiona na próbę, kiedy do oka i serca Kaja wpadają odłamki rozbitego, krzywego zwierciadła. Chłopiec staje się ponury, opryskliwy, traci dziecięcą radość. Nie ma już ochoty na zabawę z przyjaciółką, zajmują go jedynie kwestie związane z nauką i logiką. Pragnie poszerzać swoją wiedzę i umiejętności, jednocześnie nie potrafi dostrzec piękna w otaczającym go świecie, widząc tylko rządzące nim schematy. Po pewnym czasie przepada bez wieści. Gerda, chcąc ocalić i odzyskać przyjaciela, wyrusza w długą i trudną podróż.

Andersen opowiada dzieciom o zaskakujących przygodach i prawdziwej przyjaźni. Natomiast dorośli mogą zrozumieć odczucia głównych bohaterów, znając trud dorastania i doświadczając życia, w którym często brakuje miejsca na zabawę i czas dla najbliższych. Problemy oraz obowiązki przytłaczają i działają niczym krzywe zwierciadło. Ich wpływ na samopoczucie rzutuje również na relacje między ludźmi. Dorośli mogą często czuć się jak zgorzkniały Kaj lub Gerda, którą bliska osoba rani swoim nieczułym zachowaniem i negatywnym nastawieniem do otoczenia.

Brenda i pan Whiskers

To serial animowany, emitowany w latach 2004-2006. Przedstawia losy psa i królika – zwierzaków, które przypadkiem trafiają do dżungli amazońskiej. Bohaterowie reprezentują dwa skrajnie różne charaktery. Królik Whiskers jest nieokrzesany, zdaje się mało inteligentny, naiwny, nie rozumie zasad rządzących otaczającym go światem, często bywa irytujący. Jednak ma też wesołe usposobienie i pozytywne podejście do życia. Suczka Brenda wychowała się w zamożnej rodzinie. Jest próżna, wyniosła i arogancka, za to sprytniejsza i bardziej obyta od innych mieszkańców dżungli. Potrafi zaskoczyć niespodziewanymi przejawami troski o swojego towarzysza i skrywaną wrażliwością. Mimo dzielących ich różnic, Brenda i Whiskers zaprzyjaźniają się i wspólnie uczą funkcjonować w dziczy, gdzie raz lepiej sprawdza się jej racjonalne podejście, a czasem jego dystans i otwartość.

Ci, którzy pamiętają tę kreskówkę z dzieciństwa w dorosłe życie wkroczyli stosunkowo niedawno. Mimo to ponownie obejrzane odcinki mogą ich teraz na nowo zaciekawić. Dlaczego? Gdyż w zabawny sposób ukazują problemy ze świata „dorosłych”, które zapewne mieli okazję zrozumieć szerzej od czasu premiery „Brendy i pana Whiskersa”. Dzięki temu serial, który w dzieciństwie przede wszystkim bawił staje się ironicznym odniesieniem do zagadnień z życia społecznego i relacji damsko-męskich.

Według najbardziej powszechnej opinii, bajki są dla dzieci. Jednak ich autorzy to osoby dorosłe i często przemycają w nich przesłania lub chociażby dobry humor, cenne zarówno dla najmłodszych, którymi byli kiedyś, jak i dojrzałych ludzi, którymi się stali. Dlatego nie warto przyjmować, że w przypadku bajek obowiązują jakiekolwiek ograniczenia wiekowe. Bajki z dzieciństwa to coś, do czego zawsze warto wrócić!

Już niedługo w kinach seria głośnych premier polskiego kina. Zobaczcie w jakich produkcjach zobaczycie najważniejszych polskich aktorów w najbliższym sezonie.